دارایی ثابت و ارزش دفتری
دارایی ثابت وسیله‌ای است که برایِ کار کردن خریده می‌شود و سال‌ها می‌ماند.
دارایی ثابت و ارزش دفتری به زبانِ ساده
دارایی ثابت با کالایِ فروشی فرق دارد. لیوانی که برایِ فروش می‌خرید کالاست؛ ترازویی که با آن لیوان‌ها را وزن می‌کنید دارایی ثابت است. ترازو چند سال کار می‌کند، پس پولی که برایش می‌دهید هزینهٔ همان ماه نیست. ناخدا آن را با «بهای تمام‌شده»، یعنی همان پولی که برایش داده‌اید، در حسابِ «اموال و تجهیزات» می‌نشاند.
با گذشتِ زمان بخشی از ارزشِ دارایی مصرف می‌شود. این بخش استهلاک نام دارد و در حسابِ «استهلاک انباشته» جمع می‌شود. ارزشِ دفتری عددی است که دارایی امروز در دفتر دارد:
ارزشِ دفتری = بهای تمام‌شده − استهلاکِ انباشته
ارزشِ دفتری قیمتِ بازار نیست؛ اگر دارایی را بفروشید، ممکن است بیشتر یا کمتر از آن بگیرید.
یک مثال از دارایی ثابت و ارزش دفتری
برایِ دیدنِ دارایی ثابت، «سبد نارون» را ببینید که اولِ تیر یک ترازویِ دیجیتال به ۳٬۶۰۰٬۰۰۰ تومان نقد خرید و عمرش را سه سال گذاشت.
| زمان | بهای تمام‌شده (تومان) | استهلاکِ انباشته (تومان) | ارزشِ دفتری (تومان) |
|---|---|---|---|
| روزِ خرید | ۳٬۶۰۰٬۰۰۰ | ۰ | ۳٬۶۰۰٬۰۰۰ |
| ۲۳ مهر، پس از استهلاکِ سه ماه | ۳٬۶۰۰٬۰۰۰ | ۳۰۰٬۰۰۰ | ۳٬۳۰۰٬۰۰۰ |
روزِ خرید صندوق ۳٬۶۰۰٬۰۰۰ تومان کم شد ولی سودِ مغازه تغییری نکرد؛ فقط پول به ترازو تبدیل شد.
دارایی ثابت و ارزش دفتری در ناخدا کجا دیده می‌شوند؟
دارایی ثابت و ارزش دفتری در صفحهٔ «دارایی‌های ثابت» دیده می‌شوند: مرجع صفحهٔ دارایی‌های ثابت. ثبتِ خرید در ثبت دارایی ثابت آمده است.
دارایی ثابت و ارزش دفتری با چه چیزی اشتباه گرفته می‌شوند؟
دارایی ثابت با هزینه اشتباه گرفته می‌شود. اجاره یا قبضِ برق مصرفِ همان ماه است و هزینه ثبت می‌شود؛ وسیله‌ای که سال‌ها کار می‌کند دارایی است و فقط به‌تدریج، با استهلاک، هزینه می‌شود. اگر خریدِ ترازو را هزینه ثبت کنید، سودِ آن ماه کمتر و سودِ ماه‌هایِ بعد بیشتر از واقع نشان داده می‌شود.
اینکه از نظرِ مالیاتی چه خریدی و از چه مبلغی دارایی ثابت شمرده می‌شود، در این سند نیامده است (منبعِ رسمیِ این مورد هنوز افزوده نشده است)
منابعِ دارایی ثابت و ارزش دفتری
منابعِ دارایی ثابت و ارزش دفتری:
- این سند ادعایِ قانونی ندارد؛ رفتار از کدِ ناخدا آمده است.
- مرزِ مالیاتیِ دارایی و هزینه (منبعِ رسمیِ این مورد هنوز افزوده نشده است)